کافه سکوت

بر سراب!

asimegi — Thu, 25 Sep 2008 21:21:18 GMT

۱- سه سال است که این صفحات را سیاه می‌كنم، در جستجوي چيزي كه چندان نيافتمش، درك متقابلي كه فريادي باشد درد مشترك را. سه سال است كه زندگي كردم ميان اين صفر و يك‌هاي مجازي. در ابتدا آسيمگي و بعدها كافه سكوت جايي بود كه مي‌توانستم كمي بيشتر خودم باشم، كمي جدي‌تر. اما ديگر بس است، مي‌خواهم بروم. از همين رو كافه سكوت تعطيل خواهد شد. اگر چه كه چيزي از من در آن به يادگار مي‌ماند براي هر آن‌كس كه در هواي زندگي من نفس كشيد و زحمت ديدن از چشمان مرا بر خود هموار كرد.

۲- فلسفيدن در فضاي مجازي مضحك است، اما كمك مي‌كند به بدخواني مخاطب خو بگيريد. مخاطبي كه اگر چه بسياري وقت‌ها كم حوصله و عجول است، اما به هر حال مخاطب شماست و دلتان برايش تنگ مي‌شود، چرا كه هيچ نوشته‌اي فارغ از مخاطبش وجود ندارد. مخاطبي كه شما را به ميني‌ماليسمي بيمار و سانسور زده مي‌كشاند و همواره انتظار دارد كه حس فانتزي‌خواهي‌اش را ارضا كنيد و هر چه سريعتر به سطر آخر برسيد، چرا كه او هيچ‌گاه وقت كافي براي خواندن شما ندارد.

۳- در نوشتنم نه حسرتي ماند، نه دريغي. نوشتم آنچه كه مي‌بايست را. خوانده شدن يا نشدنش به‌كنار، مهم اين است كه چيزي در من باقي نماند شبيه اين:

«گفته‌ام آيا هر آنچه مي‌بايست گفته باشم را؟»

و فكر مي‌كنم گفته‌ام! اگر چه چشم انتظار بودم ـ نه اينكه الان بگويم، نه ـ ليكن براي آنكس كه زندگان نيز «به در كوفتنش را پاسخي نمي‌دهند» چه جاي حسرت است ناشنيده ماندن، يا حتا بد شينده شدن در واهه‌اي چنين ناساز؟ كه زندگي ما همه آوارگي بود...

نه وطني

نه خانه‌اي

كه همه چيز تنها تلاشي بود براي راه‌ يافتن به درونِ دیگری؛ شايد كمي از فشار اين همه سكوت كاسته شود.

۴- ديگر آسيمه نيستم. مجال سكوتم نيز به سر رسيده است. نوشتن اما در من نمي‌ميرد، نه از آن‌روي كه نويسنده‌ي قابلي باشم يا نه، بلكه بدان‌خاطر كه نويسندگي را آخرين راه تحمل اين همه وحشت مي‌دانم. با اين همه مأيوس نيستم، نوشتن را نيز كنار نخواهم گذاشت،‌ اما باور كنيد يا نه،‌ ديگر تحمل اين صفحات را ندارم.

بايد بروم!

۵- هر مرگ اشارتي است به حياتي ديگر!

خبر

asimegi — Thu, 25 Sep 2008 20:20:12 GMT

وبلاگی که با فرامرز ساخته بودیم را کشتیم. زیرا ما دیگر در جستجوی زمان از دست رفته نیستیم.

قصيده‌ي آنكه رفت و باز نيامد!

asimegi — Sun, 21 Sep 2008 18:02:18 GMT

(۱)

عابد بيمار بي‌يارِ بي‌چشمي كه
چَ‌نگ مي‌زند
حنجره‌ام را.

مردِ خفته در خاكستر سردِ سوزانِ شبهاي كوير
                                             منگ ميشود به يك پكِ ديگر.
اعوجاج ناتمامِ لا علاجِ مردم‌خوارِ كرم‌واري
                                                      كه
                                                        سعي ميكند فلسفه باشد
خدنگ خونيني كه به خاك
                                 مي‌نشاند
                                              آدميت را
مست بي‌عاري
                      كه
                           هرشب
                                   فرياد ميكند سرِ كوچه
                                                               دم گوشِ من و تو
اعتمادِ خشكي كه
                             گلوي ما را
                                               بي-مار كرده است
و
   تُ را
          البته
                   - نگران نباش -
                                        بي‌دار نخواهد كرد.

(۲)

واژه‌ها پرپر مي‌شوند
                                           باشد كه تو راضي باشي
كام ما در زهر و نَمَك
سم‌زدايي مي‌شود
                         هزار بار!!
                                           باشد كه تو راضي باشي
خون من در رگِ ديگري تيغ ميشود
                                               -سوزن سوزن-
به ❐ِ ^۱ نگاهي كه پست مي‌كنيم سفارشي براي يكديگر

باشد كه تو راضي باشي.

پي‌نوشت:

۱- ❐ = شكل

-----------------------------------------------------------------------------

۱- مطلقا بايد مدرن بود.

۲- خوانش اين شعر مشكل مخاطب است.

۳- تقديم به عباس كيارستمي و روايت‌هاي شيرينش!

وضعیت‌ها

asimegi — Fri, 12 Sep 2008 09:51:18 GMT

سلام بر دوستان ديده و ناديده. چرا مدتي نبودم:

۱- يك هفته مهمان داشتم.

۲- نتيجه‌ي كارشناسي ارشد آمد. دولتي فلسفه اخلاق قم قبول شدم و آزاد فلسفه غرب علوم و تحقيقات تهران. قم فقط يك برتري بر تهران داشت، آن هم هزينه‌ي كمترش بود. عطايش را به لقايش بخشيدم و علوم و تحقيقات اسم نوشتم. تا چه شود...! الله اعلم.

اما خود اين ثبت نام هم قصه‌اي شد كه بيا و ببين. دفترچه آماده به خدمت و يك ماه پيش پست كرده بودم واسه نظام وظيفه، اونا هم دمشون گرم برگ سبز و صادر كردن منتهي تنها عيبش اين بود عكس يه باباي ديگه‌رو در كنا مشخصات من زده بودن... و اين يعني لابيرنتي از بروكراسي احمقانه‌ي اداري، كه البته هنوز هم ادامه داره.

۳- مدت‌ها بود تصميم داشتم مستقل زندگي كنم. بنابراين شروع كردم دنبال خونه گشتن، خودتون مي‌دونين كه تهران چه وضعيه، اما به هر حال عملي شد. حالا فقط بايد جا بيفتم تو اين زندگي تازه.

۴- هزينه‌هام بالا رفته، بايد كار پيدا كنم...

عزيزترين كتاب زندگي‌ات كدومه؟

asimegi — Wed, 20 Aug 2008 23:10:18 GMT

گاهی وقت‌ها اشتهاي عجيبي به خوندن پيدا مي‌كنم. يه نگاه به كتاب‌هام مي‌ندازم،‌ معمولا چيزاي درست و درموني پيدا مي‌شه كه چند ماهي هست گرفتمشون و نخونده گذاشتم به وقتش. خب حالا وقتشه. شروع مي‌كنم‌ به مزه‌مزه كردن و رفيق شدن با كتاب، اواسط كتاب (به خصوص تو رمان) كلنجارهاي اساسي اوج مي‌گيرن، گاهي با نوشته حال مي‌كنم، اونقدر كه بذارم يه‌بند راهِ خودشو بره، گاهي اما اوضاع فرق مي‌كنه، يعني كتاب پيش نمي‌ره. اما در نهايت همه‌‌ي صفحات تموم مي‌شن. يكي‌يكي‌شون، و اين برام تبديل به يه قاعده شده، آخه كلا بدم مي‌ياد از كتاب نيمه‌خونده. يه جور بي‌احترامي مي‌دونمش به نويسنده. دستِ آخر هم فقط يه چيز مي‌مونه،‌ يه حس خاص كه فقط از خوندن يك كتاب نصيب آدم مي‌شه. انگار كه تو ذهنت يه بچه متولد شده باشه، آره يه بچه. حالا آخر و عاقبت اين بچه چي بشه نمي‌دونم. دلت واسش تنگ مي‌شه،‌ يا ازش متنفر مي‌شي و نمي‌دونم، گاهي اين احساسات ناشي از يك كتاب خيلي سريع رها مي‌كنن آدم و،‌ اما گاهي هم نه. نوجون كه بودم،‌ راه مي‌دادم به هر كتابي،‌ خيلي هم فرقي نمي‌كرد، مايه چي باشه، مضمون، نويسنده، از همه مي‌خوندم. چه دوره‌اي بود، يادش به‌خير. اما در سال‌هاي اخير كه توي خوندن سخت‌گيرتر شدم، كمتر كتابي بوده كه همين‌جوري بياد و بره، بعضي كتاب‌ها واقعا ويرانگر بودن، ولي خب اونا رو هم دوست داشتم، مي‌دوني آدم با خوندن يك كتابِ خوب چيزاي خيلي خاص و متفاوتي و تجربه مي‌كنه. چيزايي كه قبلا وجود نداشتن، يا تفكرات و تجربه‌هايي كه توي اين كتاب‌‌ها نقد مي‌شن،‌ يا شايد هم تأييد. هر چي كه هست به نظرم اين حس فوق‌العاده است. اين چند روز هم به همين منوال گذشت، خوندن و خوندن و خوندن و يك كم نوشتن. سرت و درد نيارم، در كل احساس خوبي دارم؛ و گاهي فكر مي‌كنم شايد هنوز هم زندگي ارزشش و داره. راستي يه پرسش تو ذهنم وول مي‌خوره، اگه حوصله داشتي بهش جواب بده،‌ يا حداقل بهش فكر كن، سخته مي‌دونم، ولي بازم جواب بده.

اگر تحت شرايط خاصي قرار مي‌‌گرفتي كه مجبور بودي فقط يكي از كتاب‌هات و پيشِ‌ خودت نگه داري، اون كدوم كتابه؟

توتاليتاريسم، انتقاد، بحران، ترانه‌ي مادري و اندكي نشخوارهاي ذهني ديگر

asimegi — Sun, 17 Aug 2008 23:08:18 GMT

مقدمه: بندهاي ذيل هيچ ارتباطي به يكديگر نداشته و صرفا براي قشنگي و بلند شدن نوشه‌ است كه نگارنده‌ي اين سطور به‌دنبال هم آورده‌تشان. بديهي است كه هرگونه استنتاجي كه از تركيب اين بندها در ذهن مخاطب حاصل آيد به خود او مربوط بوده و باز هم به خود او مربوط است.

۱- تماميت‌خواهي/ Totalitarianism شكل ويژه‌اي از حكومت ديكتاتوري است و با حاكميتِ حزب يا گروهي يكه‌تاز كه خود را متولي يك جهان‌بيني جامع و مانع مي‌داند ملازم است. قدرت سياسي در انحصار همان حزب و حقيقت هم حق انحصاري ايدئولوژيِ همان حكامِ حاكم است. اين حاكميت به‌مدد پليس سياسي،‌ خشونت،‌ ترور و تخريب مادي و معنوي افراد اعمال شده و حزب و دولت همه‌ي وسايل ارتباط جمعي را در اختيار خود مي‌گيرد. جامعه‌ي مدني را كه ميانجي فرد و دولت است، همراه با تمامي نهادها وانجمن‌هايي كه ستون فقرات اين جامعه هستند از ميان بر‌مي‌دارد و شهروند را، يكه و تنها، در برابر دولتي قدر قدرت قرار مي‌دهد.

توتاليتاريسم خصمِ بي‌چون و چراي فرديت است و همه را يكرنگ و هم‌شكل مي‌خواهد. در عين‌حال هرگز به‌ انسان، آن‌چنان كه هست، رضايت نمي‌دهد و سودايِ از نو ساختن انسان را در سر دارد... [توتاليتاريسم] از آن‌جا كه انسان را وسيله‌اي براي تحقق آرمان‌هاي محتوم و مكتوم خود به‌حساب مي‌آورد ارجي براي عرصه‌ي خصوصي فرد قايل نيست و دولت را محق و در واقع مكلف مي‌كند كه بر تمامي لحظات زندگي يكا‌يك انسان‌ها نظارت كند. و اما آن‌كس كه در سايه‌‌ي وحشت‌انگيز چنين حكومتي زندگي ‌كند هيچ‌گاه احساس امنيت نخواهد داشت، چرا كه او همواره در مظان اتهام بوده و مستعد آن است كه دشمن گمراهش كند. شهروند يك‌چنين حكومتي مي‌ترسد كه مبادا خواسته يا ناخواسته حكومت او را به‌شكل عنصر نامطلوب و يا نوعي بحران بنگرد. به‌هر حال منتقدِ حكومت بودن، نوعي اعتراض است، اعتراض به وضعيت موجود و اعلام اين‌كه وضعيت مي‌تواند بهتر باشد. توتاليتاريسم از آن‌جا كه حكومتي است ايدئولوژيك از تفكر هراس داشته و تا آن‌جا كه بتواند از آن ‌گريزان، اما واقعيت اين ‌است كه هر نوع تفكري نيز نمي‌تواند شامل اين قيد شود، بلكه تنها تفكري كه به‌شكل روش‌مند در مباني باورها و اعتقادات مختلف شك مي‌كند مي‌تواند اين‌چنين خصم توتاليتاريسم واقع شود.
۲- در انگليسي واژه بحران و انتقاد (critic) هم‌ريشه‌ بوده و critical، به‌معناي بحراني و انتقادي صفت است براي هر دو. انتقاد در ريشه‌هاي تاريخي‌اش نوعي تفكرِ تحليلي (به‌معناي كلاسيك واژه) است كه در اروپا با نوشته‌هاي رنه دكارت آغاز شده است آن‌چنان كه «گفتار در روش» را همواره يكي از بهترين نمونه‌هاي تفكر تحليلي دانسته‌اند. دكارت در همين كتاب در جستجوي روشي براي تفكر به اصولي چهارگانه مي‌رسد كه در اولين اصل مي‌گويد: نخست، هيچ‌چيز را نبايد حقيقت پنداشت جز آن‌كه بديهي باشد.
و با پيگيري همين روش است كه دكارت به شكِ روش‌مند در تفكراتش دست زده و ساختار اعتقادي خود را به آزمون مي‌سپارد، بدين اميد كه تنها آن‌چه حقيقتا يقيني است از اين آزمون سربرآورد. نكته اساسي اين‌جاست كه بعد از دكارت سايه همين شك (حالا به انحاء مختلف) همواره بر فلسفه اروپايي سنگيني مي‌كند. و گويي چندان هم بي‌راه نيست كه دكارت را پدر مدرنيته مي‌دانند.
۳- اما اين‌روز‌ها وضعيت ديگر بحراني نيست، اصولا اگر براي «بحران» معنايي باقي مانده باشد. مگر نه اين‌كه بحران عبارت است از لغزش در وضعيت استاندارد يا قرارداد شده، امري كه خطرپذيري در هدف و روش را بالا برده و شما را از وضعيت ايده‌آل دور مي‌كند؟ اما وضعيت استاندارد و خطرپذيري به چه معناست؟ به‌ديگر سخن چه كسي بايد تعيين كند كه خطرپذيري به‌ چه معناست؟ حاكم يا روشنفكر منقد، كودكانِ‌ كار يا مالكان ويلانشين؟ معناي هر گزاره‌اي از كجا ناشي مي‌شود؟ سريال ترانه‌ي مادري و تفسير خبر شبكه‌ي دو؟ ژورناليزم كيهان يا تفلسفات آقاي فرهادپور در كارگزارن؟ گويا براي ما عاشقان نسبيت بحران هم امري كاملا نسبي است. زيرا اگر بحران عبارت باشد از وضعيت نامتعادل در برابرِ وضعي متعادل، آنگاه تعريف و تبيين همين وضعيت متعادل به فاعلِ شناسا (سوبژه/subject) وابسته خواهد بود، بنابراين بحران امر ذهني يا سوبژكتيو است. نتيجه آن‌كه هميشه در هنگام احساسِ بحران، فاعلِ شناسا نه در عينيت، بلكه در تعاريف خود بايد به كندوكاو بپردازد. و اين‌چيزي است كه در فرآيند آگاهي‌اي كه همواره در شَوَند (تطور) قرار دارد نتايج بسيار جالبي ايجاد خواهد كرد و بازنمودش را روشن‌تر از هرجا در كنش اجتماعي افراد مي‌توان ديد. كنشي كه به‌هر رو با شكلي از آگاهي پيوند مي‌خورد و گاها به وقيح‌ترين صورت ممكن، تنبلي و گرايش به سرگرمي‌خواهيش را با نسبيت توجيه مي‌كند. اكنون اما «ملت هميشه در صحنه» كه سياسي‌كارهاي ايراني (اعم از سمت و سوي‌اشان) شورش را مي‌زنند كه مبادا چند ماه ديگر به سود آن‌ها رأي بدهد يا خير، ناگزير بايد از دل همين جار و جنجال‌ها تصميمش را بگيرد، آن هم نه براي اينكه رأي بدهد يا نه، بلكه درباره‌ي معناي واژه‌ها. مثلا براي كم و آب و برقي‌ِ ما چه واژه‌اي آن‌هم با كدام تأكيد مناسب‌تر است، بحران يا مشكلاتِ كوچك در راه توسعه؟
نمونه‌ي ديگر، كاركتر «سميرا» ((بخوان زن ايده‌آلي كه هيچوقت به احمق‌هاي غرب‌زده توجه نمي‌كند و با حضور فعالش در عرصه‌هاي به‌شدت مردانه‌ي اجتماع ما «مثل ساختمان‌سازي» آن‌هم به شكلي بسيار شجاعانه «زيرا دفتر كارِ او يكي از طبقات بالايي ساختمان نيمه‌كاره‌اي است كه محل آمد و شد دائم كارگران ساختماني بوده» نشان‌گر اين است كه فمنيسم و اصولا جريان‌هاي هرچيزي به جز آنچه ما مي‌گوييم‌انديش خر است»)) در ترانه‌ي مادري آنگاه كه مي‌خواهد بچه‌ها را به نمايشگاه دفاع مقدس و تاريخ خرمشهر ببرد محق‌تر است يا شخصيت منفي كه در جواب او مي‌گويد: جوان بايد جواني كند. (با اين مضمون كه برود بيرون شام بخورد و تا پاسي از شب در خيابان‌ها گردش كند و با تو نيايد نمايشگاه؟) به‌واقع در اين سريال چه تعريفي از انسان سالم يا به قول خودمان عاقبت‌به‌خير به مخاطب (بيشتر پدر و مادرها) داده مي‌شود؟ جوانك درس‌نخوان ولنگار كه چيزي از مفهوم بسيار اخلاقي زندگي در جامعه‌ي بسيار اخلاقي ما نمي‌فهمد و البته فراموش نمي‌بايد كرد كه حتما جاي اصلاح دارد و مبادا او برود به ‌دامان غربي‌ها بياويزد؟ يا جوان درس‌خوانِ نابغه‌اي كه نظام اخلاقيِ‌ منتظمي (سيستماتيك و سفارشي) نداشته و پاك ...خل شده است؟ يا آن جواني كه از جبينش مي‌شود حدس زد كه بسيجي است و در فضايي كاملا معنوي به شكل بسيار معتدل و باوقاري نان بازوانش را مي‌خورد و اگر چه نابغه نيست، خوش تيپ و دنباله‌روي مد نبوده و پول‌دوست نيست،‌ اما عاقبت‌به‌خير است و حلال مشكلات دوستانش و مريد شخصيت دايي كه اهل سازندگي است؟ به هر حال تعريف جوان ايده‌آل (يا در سطحي وسيع‌تر انسان خوب) چيست؟

پي‌نوشت: از آنجا كه يادداشت خوشمزه‌اي درباره‌ي اين سريال و آن دسته گل آقاي جيراني در آب نمك خوابانده‌ام باقي قضايا بماند تا بعد! «ضمنا منابع مورد استفاده در بعضي كتاب‌ها در اتاق بنده و تلويزون در هال موجود است.»

بشنويد!

asimegi — Sun, 17 Aug 2008 18:29:18 GMT

توماسو آلبینونی (Tomaso Albinoni) (زادهٔ ۸ ژوئن ۱۶۷۱ - درگذشتهٔ ۱۷ ژانویه ۱۷۵۱) در جمهوری ونیز از آهنگ‌سازان ایتالیایی سبک باروک بود.

اگرچه آلبینونی در زمان خود به‌عنوان یک آهنگساز اپرا معروف بود، ولی امروزه بیشتر از او به‌عنوان یک آهنگساز موسیقی (يعني كسي كه صرفاً برای آلات موسیقی آهنگ می‌نويسد) یاد می شود. قطعه آداجیو در سل ماژور که به او نسبت داده می‌شود از آن دست قطعاتي باروكي است كه به‌مراتب بیش از دیگر قطعات هم‌عصرش اجرا شده است. (اجراي زيباي فيلارمونيك برلين به رهبری فون کارایان را بشنويد.)

زندگی در ساحت شعر

asimegi — Thu, 14 Aug 2008 12:19:43 GMT

به شما ياد مي دهيم

كه چه چيزي را ندانيد

و كدام خاطره ئي خوشتر است .

خواب ديدن

اينطوري كه شما مي بينيد

اصلا به صلاح تان نيست

اشك

اينطور كه شما مي ريزيد _ قطره قطره _

اصلا معنا ندارد.

به غلغل چشمه نگاه كنيد

مگر از اندوه است !

و ما به شما ياد مي دهيم

كه چه رؤياهائي چه زمان هائي خوشتر است

در صورت مردودي

البته چاره نيست

به جهنم نيز مي رويد .

پايان تنفس !

به سلول هاي تان برگرديد .

------------------------------------

محمد شمس لنگرودی

اعتراف‌نامه‌ي پسران بد

asimegi — Thu, 07 Aug 2008 21:10:18 GMT

سخني با مخاطب: اين نوشته‌ نظراتي شخصي است كه صحت و سقم آن را نه آمار و نه استقراي تجربي به سنجه نبرده، و از اين رو ادعاي علمي بودن هم ندارد؛ از سوي ديگر ما براي نوشتن اين سطور به دامان استدلال‌هاي منطقي هم نياويختيم و بلكه بيشتر عواطف‌مان را مجال دخالت داديم به اين اميد كه با چشم گشودن به‌روي كثافت هرروزه‌اي كه در خيابان، پارك، تاكسي، دانشگاه، و... روبه‌رو هستيم بر بخش‌هاي تاريك و مضحكي از واقعيت نوري تابانده باشيم. مخاطب عزيز توجه دارد كه اين نوشته درباره‌ي پسران ايراني است، و قضاوتي پيرامون دختران خوب ايراني ندارد، اگر چه سخن در آن وادي هم بسي بيشتر از اين‌ها مجال مي‌خواهد كه شايد به وقتش بتوان باب آن را گشود.

موقعيت اجتماعي هر فردي به او ابزار متفاوتي از قدرت براي بهره‌برداري از يك رابطه را مي‌دهد؛ پسران بد ايراني از اين امر آگاهند، و همين امر هم به ايشان اجازه مي‌دهد ضعف‌هاي تاريخي ـ اجتماعي دختران را ابزاري براي اعمال قدرت بيشتر و سوء استفاده‌ي وسيع‌تر قرار دهند.
تبعيض جنسي،‌ اقتصادي، فرهنگي و حقوقي و... كه همواره بر دختران روا شده است و مي‌شود به پسران اين امكان را مي‌دهد كه با كمترين هزينه و برنامه‌ريزي به بيش‌ترين بهره‌وري دست يابند. نگاه به جنس مخالف به مثابه‌ي يك «ماشين سكس» براي پسران امري راحت‌تر و بديهي‌تر است تا دختران؛ زيرا در نهايت همواره اين پسران هستند كه خريدارند نه رقباي ضعيف‌شان. زن در جامعه‌ي ما حكم يك كالا را دارد كه به شيوه‌هاي گوناگون خريداري مي‌شود. پسران بد ايراني مي‌دانند كه آخرين و سخت‌ترين راه عشق است. از اين رو هيچ‌گاه تن به اين كار نمي‌دهند. خريدار بودن،‌ انتخاب فراوان داشتن و خريد آسان كردن از ابزارهاي اعمال فشار بر دختران است، شيوه‌هايي كه از سنت پدرانِ ديروز براي مردان جوان امروز ماندگار مانده است. به همين خاطر در عشق‌هاي به‌اصطلاح امروزي آخرين تلاش‌هاي يك دختر خوب و رمانتيك ايراني براي اعتماد به يك پسر هم با نااميدي روبرو مي‌شود زيرا در عصر ما عشق حقيقي از بستر سكس حقيقي است كه ممكن است پر و بال بگيرد؛ حال آنكه وقتي كالا باشي انتخاب خريدارت ناممكن است، نمونه‌ي عريانش را هم اينكه در خيابان‌هاي اين شهر وحشي هر روز و هر ساعت مي‌توان زنان فاحشه‌اي با قيمت‌هاي متفاوتي يافت. حال آنكه براي يافتن يك مرد فاحشه مي‌بايست تمام شهر را زير و رو كرد. نه به اين‌خاطر كه مردان فاحشه نيستند و نمي‌شوند (...) بلكه به اين دليل كه نمي‌توان آنها را خريد. چرا كه برچسب كالابودن بر آن‌ها نقش نبسته است. از طرف ديگر بايد توجه داشت كه برچسب كالا بودن در جامعه‌ي ما شامل همه‌ي زنان مي‌شود حتا آنان كه از موقعيت فكري،‌ اجتماعي و اقتصادي بالاتري برخوردارند. با همين‌ ملاحظات است كه مي‌توان حكم كرد واپسين كنش يك دختر خوب براي يافتن عشق واقعي چه مي‌تواند باشد به‌جز تلاشي جنون‌آميز در جهت به‌ظهور گذاشتن خود به شكل بهترين،‌ زيبنده‌ترين و گران‌ترين كالاي عشق؟ حال آنكه هزينه‌ي بهترين كالاي عشق بودن نيز بسيار گزاف است آنچنان كه گاه نتيجه‌اي جز تنهايي ويأس ندارد. اگر چه اين سخنان چندان منطقي نيست اما به نحوي ناگسستني به امروز جامعه‌ي ما گره خورده است. در ادامه مي‌كوشيم تا بعضي زواياي پنهان و كهن‌الگوهاي حاكم بر ناخودآگاه جمعي پسران بد ايراني را واكاوي كنيم.

۱- پسران بد ايراني همواره در سوز و گداز شريك جنسي كم‌هزينه بي‌قراري مي‌كنند،‌ از اين رو ايشان با استفاده از تجربيات گوناگون خود و گذشتگان‌شان كم‌هزينه‌ترين راه را تظاهر به عشق و دوستي مي‌دانند. نشانه‌ي اين امر هم فروپاشي اكثر قريب به‌اتفاق روابط به‌اصطلاح عاشقانه بعد از چندين بار سكس است. بنابراين مي‌توان نتيجه گرفت كه: «پسرها دروغ مي‌گويند مگر اينكه خلافش ثابت شود.»
اما براي اثبات خلاف دروغ‌گويي‌ آنها هم بايد زمان زيادي در زندگي آنها حضور فعال داشت. كه اين مستلزم داشتن مشتركات فراوان پسر و دختر است، براي مثال دختر و پسري كه فقط هفته‌اي يك روز يكديگر را مي‌بينند به زمان بسيار بيشتري نياز دارند تا دختر و پسري كه هفته‌اي چهار روز در دانشگاه هم‌كلاس هستند و يا مثلا در اداره با هم كار مي‌كنند. نكته اينكه تجربه‌ نشان مي‌دهد بر اثر فشار حكومت‌هاي ايدئولوژيك و سانسورگر در طول تاريخ روان ايرانيان به شدت به نوعي رياكاري آلوده شده است آنچنان كه در بين ايشان صادق بودن بيشتر نوعي ساده‌لوحي روستايي مي‌نمايد تا يك فضيلت اخلاقي،‌ در چنين وضعي البته بعيد نيست كه براي شناخت اين مردم انرژي بسيار بيشتري بايد صرف كرد.
۲- پسران ايراني به هنگام دروغ گفتن با چندان مشكلي روبرو نيستند. چرا كه از كودكي در بازار رياي خانواده تجربيات زيادي اندوخته‌اند و در حین برقراري ارتباط به ساده‌ترين شكل ممكن دروغ مي‌گويند. فراموش نكنيم كه اصل اخلاقي دروغ در ميان جوانان را نبايد كم‌ارزش دانست زيرا دستاوردهاي زيادي در عرصه‌ي زيست اجتماعي براي آنها به ارمغان آورده است و مي‌آورد. اما نكته‌ي اساسي اين است كه يك دروغگوي خوب هيچگاه به خود دروغ نمي‌گويد. و اكثر پسران ايراني كه در دروغگويي متبحرند از اين ويژگي برخوردارند و از اين‌رو آنها در روابط دقيقا مي‌دانند چه كنند و چگونه روابط را به سمت وسوي ايده‌آل خود ببرند.
۳- آيا دختران و پسران ايراني در برقراري يك رابطه‌ي جنسي به يك اندازه هزينه مي‌پردازند؟ اگر چه پسران ما زيركانه با يك مظلوم‌نمايي تمام‌عيار اصرار دارند كه پاسخ اين پرسش را در ذهن دختران مثبت جلوه دهند، اما بايد گفت كه خير، زيرا در يك وضعيت اجتماعي واقعي كه مسئله به رابطه‌ي جنسي كشيده مي‌شود دختران آشكارا چندين برابر پسران خطر مي‌كنند. چرا كه اولا: در جامعه‌ي مردسالار و دين‌‌‌خوي ايراني بكارت براي دختر امري حياتي محسوب مي‌شود زيرا كه نه‌تنها به عنوان معيار تفكيك دختر خوب و دختر بد جايگاه او را در نظام خانواده مشخص مي‌كند بلكه اساسا يكي از شروط بسيار تأثيرگذار در آينده‌‌ي دختر خواهد بود، زيرا براي يك دختر آينده به‌شكل بسيار ويژه‌اي به مسئله ازدواج گره خورده است و البته از ملزومات اساسي يك ازدواج آبرومندِ ايراني باكره بودن دختر است. در اينجا بايد به يك پرسش مفروض پاسخ داد و آن‌اينكه دختران مي‌توانند با عمل جراحي، بكارت خود را بازگردانند و از اين گذشته فرزندان ناخوانده‌ي اتفاقي را هم سقط كنند، پاسخ اينكه، اين خود مثال ديگري است بر هزينه‌هاي پردامنه‌اي كه دختران ايراني براي يك هم‌آغوشي ساده ممكن است به جان بخرند. ثانيا: دختر ايراني با هم‌آغوش شدن با يك پسر به شكل بسيار ساده‌اي امكان ازدواج خود با آن پسر را در آينده بسيار ضعيف مي‌كند. زيرا پسران ايراني آگاهانه يا ناخودآگاه در ذهن (بيمار و سنت‌زده) خود اين پيش‌داوري را دارند كه دختري كه با تو بخوابد به‌درد زندگي نمي‌خورد چرا كه اي بسا اينكه همين دختر با ديگران هم خوابيده باشد. به‌هرحال از آنجا كه نگاه پسر ايراني به دختران به‌شكل ابزاري براي كام‌جويي است هيچوقت از دل هم‌خوابگي‌ها رابطه‌اي بر محور عشق و اعتماد بيرون نمي‌آيد. براي امتحان اين گزاره كافي است ببيني چند درصد از پسراني كه با دوست دخترهايشان رابطه‌ي جنسي داشته‌اند با آنها ازدواج مي‌كنند، از سوي ديگر فراموش نمي‌بايد كرد كه تجربه‌ي سكس قبل از ازدواج براي دختران وحشت‌زا و كاملا مخفيانه است اما براي پسران به عاملي براي فخرفروشي به يكديگر تبديل مي‌شود كه نشان از تجربه‌ي بالاي آنها در زندگي و اصطلاحا مرد بودن آن‌ها دارد. نكته‌ي آخر اينكه حتا اگر دختر و پسري از دل يك رابطه‌ي جنسي به سمت و سوي ازدواج هم بروند معمولا با مشكل عدم اعتماد و شكاكيت و بدبيني فزاينده نسبت به هم روبرو خواهند شد، و مسلما شكاكيت، سم يك رابطه بوده و به‌سرعت بنيان آن را فرو مي‌پاشد. در صورت چنين اتفاقي هم همه مي‌دانيم كه وضعيت زن و مرد ايراني مطلقه چقدر متفاوت است.
۴- مفهوم جنسيت در نگاه پسران چيست؟ تفكر "خلق فمنيزم به‌دست مردان براي استفاده‌ي بيشتر از زنان" را نبايد فراموش كرد. گويا اين سخن اصالتا درباره‌ي پسران ايراني گفته شده است، چرا كه اينجا به‌صراحت و تكرر هدف هر وسيله‌اي را توجيه مي‌كند. اگر فمنيزم بتواند آن‌ها را به هدفشان برساند از هيچ كوششي در جهت تبديل شدن به يك فمنيست دو‌آتشه فروگذار نيستند. يك مثال: دختري معتقد به‌حقوق برابر زن و مرد است، براي جذب او راه‌كارهاي فراواني وجود دارد. 1- مخالفت با او براي رسيدن به يك جدل شاعرانه (نه لجبازانه) و نهايتا قبول ادعاهاي دختر و برتري دادن به عقايد او و در نتيجه رسيدن به هدف اصلي (كه جذب او باشد.). كه اين راهكار به‌خاطر سنتي بودن و استفاده‌ي زياد و رسيدن به روزگار مدرن ديگر كارايي چنداني نداشته و بيشتر به مهره‌اي سوخته مي‌ماند. 2- موافقت با او؛ كه اين راه نيز اگر چه منجر به برقراري ارتباط مي‌شود اما چون ديالوگ را ادامه نمي‌دهد نتيجه‌ي زيادي در بر نداشته و به‌‌اصطلاح طرف را نمي‌پزد و به پرواندن رابطه چندان كمكي نمي‌كند. 3- نه‌تنها موافقت بلكه پيش‌دستي كردن و اشاره به اين موضوع كه زنان برتر از مردان‌اند (حالا آقاي پسر ما به فمنيست افراطي كه دائما از دل تاريخ، مصاديق ستم بر زنان را فكت مي‌آورد استحاله مي‌شود). پسران ايراني با اين شيوه‌ بحث را از حالت خشك منطقي به‌سمت و سويي زيبايي‌شناسانه كشانده و با ذكر نكاتي چون زيبايي سحرانگيز و‌ تأثير فزاينده‌ي اروتيكال زن بر مرد راه را براي رسيدن به هدف دلخواهشان هموارتر مي‌كنند. براي نمونه مي‌توانيد به‌تفاوت برخورد پسران با دوست‌دخترها و خواهرانشان توجه كنيد. 4- استفاده‌ي هم‌زمان از شيوه‌هاي فوق در يك برنامه‌ريزي زمانمند براي القاي اين تفكر كه كنش و گفتار دختر باعث چنين تغييرات عظيم فكري در او (مرد جوان) گشته است.
۵- ميل به خودفريبي. آدم‌ها براي آنكه لذت بيشتري از زندگي ببرند و از فشار حقيقت روي‌ شانه‌هايشان راحت شوند به فراموشي نياز دارند؛ و در اين راه از هر تلاشي از جمله خودفريبي فروگذار نيستند. در سكس هم وضع به همين منوال است. سكس از احتياجات اوليه‌ي بشر مي‌باشد، ولي اگر در جامعه‌اي از راه‌هاي سالم اجتماعي نتوان اين نياز را پاسخ گفت، به راهكارهاي متنوع و متفاوتي حاجت مي‌افتد. در ايران هم نمي‌توان راحت و سريع به سكس رسيد، براي همين آدم‌ها دست به فريب يكديگر مي‌زنند. حال پرسش اين است كه آيا علاوه بر كسي كه فريب مي‌دهد، فريب خورنده نيز در اين فرآيند مقصر است؟ به‌نظر مي‌رسد كه اگر فرد از سر ناداني فريب خورده باشد نبايد بر او خرده گرفت، اما اگر او خود نه‌تنها آگاهانه تن به اين فريب بدهد بلكه حتا با فرد مقابل نيز همكاري كند چه؟
به‌گمانم ملاحظات چندگانه‌ي فوق پيش از ذهن نگارندگان اين سطور به ذهن ديگران نيز رسيده است، و بيهوده نيست كه بسياري از دختران و پسران جامعه‌ي ما از وضع بد رابطه‌‌هاي خود سخن مي‌گويند. و لابد براي رفع و حل مشكلات اين نوع رابطه‌ها تمهيداتي هم انديشده‌اند، و دقيقا به نظر مي‌رسد كه يكي از تمهيدات اساسي براي تحمل اين وضعيت خودفريبي (يا دور زدن خود) باشد. خودفريبي البته شكل‌هاي متفاوتي دارد، از جمله: 1- معشوقه‌هاي خوش بر و روي ايراني محاسبه مي‌كنند ببينند عاشقان دل‌سوخته‌ي آنها چقدر حاضرند براي آن‌ها خرج كنند،‌ براي نمونه هديه‌هاي روز ولنتاين يا تولد مي‌تواند ملاك خوبي براي ميزان عشق عاشق به معشوق باشد، يا ديگر اينكه مگر مي‌شود آقاي «الف» عاشق خانم «ب» باشد اما قبض تلفنش سر به فلك نكشد؟ 2- راه ديگري كه ارزش يك رابطه‌ي عاشقانه را با آن مي‌توان سنجيد تعيين چند و چون ميزان كلاس عاشق جوان است. به اين معنا كه اگر آقاي الف مرا دوست ندارد پس چرا هر وقت با من بيرون مي‌آيد كفش‌ و لباس مارك‌دار مي‌پوشد، و اصلا مگر مي‌شود با آدمي به اين باكلاسي ارتباط برقرار نكرد؟ لازم به‌ذكر است كه با كلاس بودن ابزارهاي مختلفي دارد، از آن جمله: ثروت كه شما را از لحاظ ماشين و لباس و... تأمين مي‌كند، تحصيلات كه باعث مي‌شود حس مدرك‌پرستي ايرانيان را ارضا كنيد، چهره و اندام كه باعث مي‌شود چشم دوست و دشمنان‌تان از حسادت بتركد، خوش‌بيان بودن كه نشان از اصالت شما دارد،‌ داشتن مهارت خاص مثل تسلط بر يك زبان يا فن هنري،‌‌ تظاهر به روشنفكري و هر چيز ديگري كه بتوان با آن پز داد...
خلاصه آنكه ما ايراني‌ها هنوز هم در گيرودار روابط سنت‌زده‌ي خود مانده‌ايم و اگر چه فلسفه و ادبيات معاصر مي خوانيم اما هنوز در عمل خرافاتي هستيم. و اين مگر استحاله‌ي شب قدر و تبديل آن به شكل فال هفتگي مجلات خانوادگي نيست كه نتيجه‌اي هم جز لوث كردن دين از يك سو و پر كردن جيب شارلان‌هاي فالگير از سوي ديگر ندارد؟در سكس و عشق هم همين است. ما تمام كوشش‌مان را مي‌كنيم كه خداي ناكرده غرور ما به عنوان يك انسان «متفاوت» لكه‌دار نشود، و از اين رو فكر مي‌كنيم كه تنها بهترين‌ها با ما مي‌خوابند، در حالي كه واقعيت جاي ديگري در متن سياه خاطرات روزنوشت است كه شكل مي‌گيرد. مسئله براي ما تنها فراموش كردن و بي‌خيال شدن است و دقيقا به همين خاطر هم هست كه با هر رخدادي در زندگي به شكلي فانتزي و سانتي‌مانتال و سطحي‌نگرانه برخورد مي‌كنيم. زيرا حتا اگر بپذيريم كه حقيقت بزرگ و خوب و شيرين و باكلاس هم باشد در نهايت در جايي جز پاورقي سخنانِ پر آب و تابِ شعارگونه‌يِ پوكِ هرروزه‌ي زندگي ما حضور ندارد. آري بهتر است بي‌هوده به‌دنبال مقصر نباشيم،‌ زيرا ما دقيقا همان كساني هستيم كه حقيقت و اصالت شخصي‌ِ زندگي‌مان را فداي خودخواهي‌ها و ارزش‌هاي كاذب خود مي‌كنيم، حتا اگر اين كار با معيارهاي اخلاقي‌مان مغاير باشد.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

كار مشتركي از كافه سكوت و انسانم

به كودكان گرسنه كمك كنيد.

asimegi — Wed, 06 Aug 2008 12:35:18 GMT

سازمان ملل مدتي است حركتي را برای کمک به کودکان فقیر جهان شروع کرده است که بر اساس آن به ازای هر کلیک روی یک سایت معرفی شده، به یک کودک گرسنه در جهان غذا و یا یک کتاب می‌رسد. سایت حقوق سبز بازدیکنندگان خود را دعوت می کند تا با مشارکت در بخش اهدای کتاب به کودکان و یا برنامه تامین غذا WFP سازمان ملل متحد با کلیک بر روی آدرس http://thehungersite.com بر روی دکمه زرد رنگ وسط صفحه کلیک کرده و به این ترتیب به ازای هر کلیک، کمپانیهای اسپانسر هزینه یک وعده غذای رایگان و یا اهدای یک کتاب را برای کمک به کودکان را تامین می‌کنند. با توجه به اینکه کمپانیهای حمایت کننده از این طرح بصورت تصادفی انتخاب می شوند این قلم هیچ مسوولیتی در قبال محتوای آنها نخواه داشت.

پي‌نوشت: از همه‌ي دوستان صميمانه خواهش مي‌كنم اين متن را در وبلاگ خود قرار دهند.